Οι Αρχές Lascelles μετά το νόμο “Dissolution and Calling of Parliament Act 2022”

Βασιλικά Προνόμια, Συνταγματικές Συνθήκες και τα Όρια της Πρωθυπουργικής Εξουσίας

Περίληψη

Το Σύνταγμα του Ηνωμένου Βασιλείου διαφοροποιείται ουσιωδώς από τα περισσότερα σύγχρονα συντάγματα, καθώς δεν περιλαμβάνεται σε ένα ενιαίο συνταγματικό κείμενο, αλλά συγκροτείται από ένα σύνολο γραπτών και άγραφων πηγών, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται οι νόμοι του Κοινοβουλίου (Acts of Parliament), η νομολογία και οι συνταγματικές συνθήκες (constitutional conventions). Ιδιαίτερη θέση στη βρετανική συνταγματική τάξη κατέχει το Βασιλικό Προνόμιο (Royal Prerogative), ένας θεσμός με ιστορικές καταβολές στον Μεσαίωνα, οι εξουσίες του οποίου, μολονότι εξακολουθούν να ανήκουν στο Στέμμα, ασκούνται σήμερα κατά κανόνα από την κυβέρνηση ή κατόπιν υπουργικής συμβουλής. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγεται η εξουσία διάλυσης του Κοινοβουλίου, η οποία επανήλθε στο πεδίο του Βασιλικού Προνομίου με τον Dissolution and Calling of Parliament Act 2022. Στο πλαίσιο αυτό αναδεικνύεται η συνταγματική σημασία των Αρχών Lascelles, οι οποίες διατυπώθηκαν το 1950 μέσω της επιστολής Senex και αποσκοπούσαν στον προσδιορισμό των εξαιρετικών περιστάσεων υπό τις οποίες ο μονάρχης θα μπορούσε να αρνηθεί πρωθυπουργικό αίτημα διάλυσης του Κοινοβουλίου. Αντικείμενο της παρούσας μελέτης αποτελεί η ιστορική, δογματική και συγκριτική συνταγματική εξέταση των Αρχών, με κεντρικό ερευνητικό ερώτημα κατά πόσον εξακολουθούν να συνιστούν αποτελεσματικό περιορισμό της πρωθυπουργικής εξουσίας.