Η Γενικευμένη Νόηση στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης. Μια κριτική προσέγγιση

Συγγραφείς

  • Βασίλης Καθάρειος Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
  • Γιάννα Κατσιαμπούρα Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

DOI:

https://doi.org/10.26247/kritekp.6.2712

Περίληψη

Στη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, οι ραγδαίες εξελίξεις στους τομείς της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) και των νευρωνικών δικτύων έχουν επιταχύνει μια γενικευμένη διαδικασία αυτοματισμού, που δεν αφορά αποκλειστικά τις σχέσεις παραγωγής, αλλά και κάθε τομέα της κοινωνικής πραγματικότητας. Συστήματα υψηλής τεχνολογίας, με ικανότητες επεξεργασίας χιλιάδων διακριτών ψηφιακών παραμέτρων, και εκπαιδευμένα με τη βοήθεια εκτεταμένων βάσεων δεδομένων, παρέχουν νέες δυνατότητες ελέγχου του κοινωνικού σώματος, ανάγοντάς το σε ιεραρχημένο δίκτυο αλληλεξάρτησης.

Παρά ταύτα, πραγματοποιώντας μια υλιστική ανάλυση της ιστορίας της ΤΝ, μπορούμε να αναγνωρίσουμε μια πληθώρα συμβαλλόμενων πεδίων στενά συνδεδεμένων με τη νευροψυχολογία, τη νευροπλαστικότητα, το συνδετισμό, την ψυχολογία Gestalt, την κυβερνητική, κοκ. Στην πραγματικότητα, η ΤΝ δεν αντιπροσωπεύει κάποια πραγματική ικανότητα «συλλογισμού», αλλά μια σύγχρονη γενίκευση του μαρξικού «συλλογικού εργάτη» (Gesamtarbeiter), μέσα από στατιστική ανάλυση κάθε πιθανού τομέα της συλλογικής γνώσης.

Αξιοποιώντας την ερευνητική εργασία του Matteo Pasquinelli The Eye of the Master ως βασική πηγή, η εργασία αυτή αναφέρεται συνοπτικά στους βασικούς πυλώνες μιας κριτικής ανάλυσης της ιστορίας της Τεχνητής Νοημοσύνης, με σκοπό την αξιοποίησή τους σε μια σειρά επίκαιρων προτάσεων για τη σύγχρονη εκπαίδευση και στόχο την επανοικειοποίηση της φαινομενικά «εξωγήινης» ΤΝ μέσα από τη χειραφετητική ισχύ της εγκύκλιας παιδείας.

Βιογραφικά Συγγραφέων

Βασίλης Καθάρειος, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Γιάννα Κατσιαμπούρα, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Λήψεις

Δημοσιευμένα

2025-04-08

Τεύχος

Ενότητα

Άρθρα